Nieuw in de OR, onboarding voor nieuwe OR leden
Gefeliciteerd, je zit in de OR. Spannend, leerzaam en soms verwarrend. Wat moet je eerst weten, wat kan even wachten, en hoe voorkom je dat je de eerste maanden zwemt in WOR artikelen? In dit artikel lees je een praktische onboarding gids voor nieuwe OR leden, met een stappenplan voor de eerste honderd dagen en welke OR training of OR cursus je direct oppakt.
Waarom is onboarding zo belangrijk?
De ondernemingsraad speelt op hoog niveau mee in de organisatie. Je bespreekt reorganisaties, beloning, arbo en strategie met bestuurders die er soms al jaren aan werken. Zonder onboarding loop je achter de feiten aan. Met een gedegen inwerktraject zit je binnen drie maanden op het niveau waarop je een echte gesprekspartner bent.
Een goede start levert bovendien energie op. Als je weet wat er speelt en welke rol je hebt, werkt het werk. Dat is de beste garantie dat je met plezier in de OR kan bijdragen.
Drie pijlers van de eerste honderd dagen
1. Kennis
Je moet een basisniveau halen op de wet, de werkwijze en de lopende dossiers. Een OR basistraining is het snelste pad. Daarnaast lees je het OR reglement, de laatste jaarverslagen en de actuele adviesaanvragen. Dit zorgt voor een goede basis zodat je mee kan praten en bepaalde andere onderwerpen ook in het juiste perspectief kan plaatsen. Je hoeft echt niet vanaf dag 1 alles te weten en te snappen, geef jezelf de tijd om in te werken, kennis op te doen en de dossiers te leren kennen.
2. Relaties
De OR is een team en werkt samen met andere spelers. Plan gesprekken in. Bijvoorbeeld met:
- De voorzitter en de secretaris voor de rolverdeling.
- De ambtelijk secretaris voor de stukken en de werkwijze.
- De bestuurder voor een kennismaking en verwachtingsmanagement.
- Commissievoorzitters voor de specialistische dossiers.
- Eventuele externe adviseurs die met de OR werken.
3. Ritme
De OR heeft een eigen ritme met vaste vergaderingen, overlegmomenten en deadlines. Zorg dat je de jaaragenda, de overlegstructuur en de digitale omgeving snel onder de knie hebt. Een ambtelijk secretaris kan hier goed bij helpen.
Wat moet je lezen?
Start met deze vijf documenten:
- De Wet op de ondernemingsraden in begrijpelijke uitleg. Focus eerst op artikel 25 (adviesrecht), 27 (instemmingsrecht) en 31 (informatierecht).
- Het OR reglement van jullie organisatie.
- De laatste twee OR jaarverslagen. Die geven context bij lopende dossiers en laten zien wat de OR voor toon heeft.
- Het jaarplan van de OR, als dat er is.
- De meest recente adviezen en instemmingen, zodat je snapt wat er formeel op tafel ligt.
Twee sites die je erbij kunt houden: SER.nl voor wettelijke basis en danthe.nl voor toegankelijke kennis en praktijkvoorbeelden.
Welke OR training of OR cursus volg je eerst?
Een OR basistraining van twee tot drie dagen is voor de meeste nieuwe leden de juiste start. Je leert:
- De basis van de WOR en de belangrijkste rechten.
- Hoe een adviesaanvraag en een instemmingsaanvraag werken.
- Hoe je onderwerpen voorbereid en goed overleg voert met de bestuurder.
- Hoe de OR intern werkt: vergaderen, besluiten nemen, communicatie met achterban.
In het tweede deel van het eerste jaar komt vaak de verdieping. Kies op basis van je rol en de dossiers die jullie OR behandeld je eigen ontwikkelpad. Denk aan een OR cursus over AI, een OR opleiding rond reorganisatie of een OR training arbo.
Op grond van artikel 18 WOR heb je recht op minimaal vijf dagen scholing per jaar, en commissieleden drie dagen extra. De werkgever betaalt dus gebruik dat recht als het nuttig is. Een actieve OR opleiding planning voorkomt dat je pas bij het eerste grote dossier tot ontdekking komt wat je nog niet weet.
Praktische tips
Stel veel vragen. Niemand verwacht dat je alles weet. De stomste vraag is de vraag die je niet stelt.
Schrijf alles op. Wat gebeurt er, wie doet wat, welke afspraken zijn er? Meeschrijven zorgt ervoor dat je zaken beter onthoudt en dat sneller opvalt welke informatie je nog mist.
Vind een buddy. Vraag een ervaren OR lid om je mentor te zijn. Eén keer per twee weken een halfuur koffie levert meer op dan tien e mails.
Deel je frisse blik. Juist omdat je nieuw bent, zie je wat voor anderen vanzelfsprekend is. Vertel het, ook als je denkt dat het al besproken is.
Bewaak je tijd. OR werk kan vooral de eerste maanden meer tijd vragen dan je denkt. Maak duidelijke afspraken met je leidinggevende over vrijstelling en werkdruk. En.. verwacht niet teveel van jezelf maar beschouw de eerste paar vergaderingen als een inwerktraject.
Tot slot
De eerste honderd dagen bepalen veel. Zet ze strategisch in met kennisontwikkeling en relaties opbouwen. Als de OR collega’s dit nog niet voor jou of voor de hele OR hebben gedaan plan dan direct een OR training of OR opleiding in. Bij Danthe verzorgen we al vijftien jaar basis OR trainingen voor nieuwe leden. Met onze aanpak zit je snel op niveau, zonder te verdrinken in jargon. Een sterke start van een nieuw OR lid is uiteindelijk winst voor de hele organisatie.
